Op deze pagina staan de updates van alle onderzoeken. Als er nieuwe onderzoeksresultaten beschikbaar zijn dan deelt de onderzoeker dit via een update op deze website. Op deze manier ben je altijd op de hoogte van de actuele stand van zaken van onze onderzoeken.
Ben je benieuwd naar alle updates van een specifiek onderzoek? Gebruik dan de filter.
Goed nieuws: het eerste artikel over implementatiestrategieën in verpleeghuizen is gepubliceerd. Daarin beschrijven we negen concrete strategieën die de zorg kan gebruiken om vernieuwingen succesvol in te voeren. Op basis van dit artikel schreven we ook een blog ‘Onderzoek toepassen in verpleeghuizen – Hoe doe je dat? De Nederlandse vertaling verwachten we maart 2026 in het tijdschrift Verpleegkunde.
Op dit moment zijn we bezig met drie nieuwe artikelen. We beschrijven hoe evalueren nodig is en helpt bij implementeren, welke factoren het invoeren van vernieuwingen beïnvloeden, en hoe goede samenwerking daarbij verschil maakt.
Na een pauze pakken we de ontwikkeling van ons implementatiehulpmiddel weer op. In het voorjaar van 2026 gaan we dit testen en doorontwikkelen.
In het najaar van 2025 sloten bijna 120 (toekomstige) zorgprofessionals, ouderen, studenten, onderzoekers en innovatie- en beleidsadviseurs bij de ‘Werkplaats: Ben ik in beeld?’ De centrale vraag was: hoe kunnen betrokken groepen het waardevolle gesprek voeren over het inzetten van toezichthoudende domotica in het verpleeghuis bij mensen met dementie.
De vier sessies leverden veel mooie input op. Tegelijkertijd werd bevestigd dat het komen tot een gespreksinstrument een behoorlijke uitdaging is! Maar samen komen we tot mooie ideeën.
Nu ‘De Werkplaats’ erop zit, zijn we bezig met het doorontwikkelen van ideeën tot een mooi gespreksinstrument. Dit doen we natuurlijk samen met mensen uit de praktijk, mantelzorgers en mensen met dementie. Alle perspectieven zijn belangrijk!
We gaan het gespreksinstrument in de praktijk testen tijdens het voeren van het waardevolle gesprek over toezichthoudende domotica. Dit doen we in de laatste deelstudie die vanaf juni 2026 gepland is.
Op vrijdag 24 oktober verdedigt Willeke Vos-den Ouden haar proefschrift ‘The Listening Ear. Design of an intervention to reduce the impact of social network change and health decline for older adults who are ageing in place’. Willeke deed onderzoek naar de impact van sociale netwerkverandering op thuiswonende ouderen.
Als je ouder wordt dan verandert je sociale netwerk. Hoe is dat voor thuiswonende ouderen? Willeke zocht dit uit in haar onderzoek. Dit leidde tot ‘Een Luisterend Oor’, een eerste versie van een instrument voor verzorgenden en verpleegkundigen in de thuiszorg.
De verdediging vindt plaats op vrijdag 24 oktober om 10.00 uur in de aula van het Cobbenhagen-building op de campus van Tilburg University.
Je bent van harte welkom. Aanmelden is niet nodig.
Dit najaar gaat De Werkplaats over het succesvol inzetten van toezichthoudende domotica: Ben ik in beeld?
Tijdens De Werkplaats gaan we op een creatieve en interactieve manier aan de slag met het vertalen van wetenschappelijke onderzoek naar een praktijkproduct. Dat doen we samen met een groep (toekomstige) zorgprofessionals, ouderen en onderzoekers.
Wil je meedoen?
Ga naar meer informatie en aanmelden
Op dit moment ben ik druk bezig met zoeken naar artikelen uit de wetenschappelijke literatuur die belangrijk zijn voor mijn onderzoek. Deze artikelen worden de basis voor het uiteindelijke literatuuronderzoek dat ik in 2025 verwacht af te ronden. Daarna gaan we verder met interviews.
Uit ons literatuuronderzoek (eerste deelstudie, artikel januari 2025) bleek dat er veel belanghebbenden betrokken zijn bij het inzetten van toezichthoudende domotica. Ieder heeft een eigen kijk op wat belangrijk is. De meningen en waarden zijn vaak verschillend. Omdat mensen eerder meegaan met veranderingen als zij zich betrokken en erkend voelen, is het belangrijk om te weten wat er speelt bij deze groepen.
In dit onderzoek gaan we daarom in op de verschillende perspectieven (deelstudie 2, 2024-2025). Ook bekijken we hoe we mensen kunnen bewegen om deze perspectieven mee te nemen bij het nemen van een gezamenlijk besluit over het inzetten van toezichthoudende domotica voor mensen met dementie (deelstudie 3, najaar 2025).
Deelstudie 1 is afgerond! Deze literatuurstudie geeft een beeld van de vele uitdagingen waarmee gezinnen die leven met de ziekte van Huntington te maken krijgen. De studie brengt de ervaringen in kaart gezien vanuit mensen met de ziekte, hun mantelzorgers en hun kinderen.
Voor deelstudie 2 interviewde ik gezinsleden uit drie verschillende gezinnen. Op dit moment ben ik bezig met het analyseren. Ook werk ik aan een artikel over de dynamiek binnen gezinnen die leven met Huntington.
Voor deelstudie 3 heb ik vier focusgroepen gehouden: twee met partners van mensen met de ziekte van Huntington en twee met kinderen van mensen met de ziekte. Deze gesprekken geven verdiepende inzichten in behoeften, ervaringen en suggesties voor zorgverbetering.
Deelstudie 1: Literatuuronderzoek
In vervolg op opmerkingen en vragen van een tijdschrift is het artikel in de afgelopen periode aangepast. We wachten op de reactie van het tijdschrift en hopen op dat het artikel wordt geplaatst.
Deelstudie 2: kwantitatief onderzoek
We spraken af om over dit onderzoek twee artikelen te schrijven. Ook maken we een rapport voor elke organisatie die meedeed. Fijn om de resultaten op die manier te kunnen aanbieden aan de organisaties. Daarmee kunnen zij aan de slag!
Op dit moment zijn de analyses van het onderzoeksgegevens voor eerste artikel van dit deelonderzoek afgerond. De rapporten per organisatie en het eerste artikel worden opgesteld.
Deelstudie 3: kwalitatief onderzoek
De derde deelstudie is een kwalitatief onderzoek. We houden maximaal 20 interviews met zorgprofessionals die naast hun werk mantelzorger zijn. Zo willen we meer inzicht krijgen in hoe het is om zorgprofessional én mantelzorger te zijn. Ook kijken we met deze zorgprofessionals naar mogelijke oplossingen voor de dubbele zorglast die zij ervaren.
De lijst met mogelijke bespreekonderwerpen stellen we voor de zomer op. We hopen en verwachten in het najaar 2025 met deze deelstudie te starten.
Klankbordgroep
In 2024 kwam de groep één keer bij elkaar. Naast het delen van de resultaten keken we naar de mogelijke vragen voor het kwalitatief onderzoek.
Op 9 mei verdedigde Karien Waterschoot met succes haar proefschrift ‘Intimate and sexual needs in dementia nursing care, balancing efforts of nurses’. Gefeliciteerd Karien!
Het onderzoek van Karien ging over intimiteit en seksualiteit in verpleeghuizen. Ze onderzocht hoe verzorgenden en verpleegkundigen omgaan met intiem en seksueel gedrag van bewoners met dementie.
In haar proefschrift belicht Karien hoe zorgrelaties draaien om een balans tussen afstand en nabijheid, en hoe deze balans bij seksueel en intiem gedrag extra onder een vergrootglas komt te liggen. Haar onderzoek toont aan dat zorgprofessionals op drie manieren naar dit gedrag kijken: vanuit de bewoner zelf, vanuit hun eigen zorgrelatie, en vanuit het sociale netwerk.
In februari 2025 ben ik gestart met het zoeken in wetenschappelijke databanken naar artikelen die belangrijk zijn bij het beantwoorden van de onderzoeksvraag van deelstudie 1.
Om dit te kunnen doen stelden we eerst een zoekstrategie op. Daarin staat welke zoekwoorden we gebruiken en welke methode we gebruiken bij het zoeken. We passen de manier van zoeken nog aan als uit de resultaten blijkt dat dat nodig is.
Van alle dataverzamelingen en literatuuronderzoeken is een verslag gemaakt. Hierover schrijven we een aantal wetenschappelijke artikelen.
Op 20 juni 2024 hielden we een Mini Werkplaats over dit onderzoek. Met de uitkomsten daarvan en de onderzoeksresultaten werken we een hulpmiddel uit dat medewerkers van de Academische Werkplaats Ouderen moet helpen bij het implementeren van onderzoeksresultaten in de praktijk.
De tweede deelstudie is een kwantitatief onderzoek. De onderzoeksvraag is: wat zijn kenmerken van zorgprofessionals die naast hun werk ook mantelzorger zijn?
De bedoeling is om een ‘plaatje’ te maken van mantelzorgende zorgprofessionals: wie zijn zij? Wat doen ze voor hun naaste? En hoe belastend is dat? Daarnaast vergelijken we mantelzorgende en niet-mantelzorgende zorgprofessionals met elkaar.
Een online vragenlijst is verstuurd naar zorgprofessionals van zeven zorgorganisaties. Dit onderzoek vond plaats van juni tot en met oktober 2024. Maar liefst 1.136 zorgprofessionals vulden de vragenlijst in. We zijn aangenaam verrast dat zoveel organisaties en zorgprofessionals aan het onderzoek hebben meegedaan.
In november 2024 zijn we gestart met het analyseren van de resultaten.
Alcohol en roken, laten we het erover hebben
Hoe zit het eigenlijk met roken en alcohol drinken als je in het verpleeghuis woont? Mag je jouw gewoontes op het gebied van roken en het drinken van alcohol in het verpleeghuis voortzetten? Of brengt dit uitdagingen en dilemma’s met zich mee?
Lisette de Graaf deed onderzoek naar alcohol en roken in het verpleeghuis. Ze bracht de wensen en behoeften van bewoners in kaart. Ook onderzocht zij de mogelijkheden en beperkingen rondom dit thema.
Op vrijdag 7 maart 2025 organiseerden wij het symposium ‘Alcohol en roken, laten we het erover hebben’, over alcoholgebruik en roken in het verpleeghuis. In de middag verdedigde Lisette succevol haar proefschrift. Gefeliciteerd Lisette!
De twee artikelen over de laatste dataverzameling zijn inmiddels afgerond en ingediend bij internationale tijdschriften. Het is nu afwachten of deze artikelen goedgekeurd en gepubliceerd worden.
Ondertussen is mijn proefschrift ingediend en goedgekeurd door de beoordelingscommissie. Daarmee komt het einde van mijn promotieonderzoek in zicht. Op vrijdag 7 maart 2025 mag ik mijn proefschrift verdedigen. Meer informatie hierover lees je binnenkort hier.
In februari dit jaar is een artikel verschenen over mijn tweede deelstudie. Ben je benieuwd naar dit artikel? Klik dan op de button onderaan deze update.
Het artikel over mijn derde deelstudie heb ik onlangs ingediend bij een internationaal tijdschrift. Op dit moment werk ik aan de opzet van mijn twee laatste deelstudies. Daarin hoop ik met observaties en laagdrempelige interviews met cliënten met dementie in een open verpleeghuis in kaart te brengen hoe cliënten en medewerkers interacteren in relatie tot elkaar en de omgeving (met een grote mate van bewegingsvrijheid). Het beoogde resultaat is het identificeren van bevorderende en belemmerende factoren in relatie tot bewegingsvrijheid. Ook ga ik het perspectief van naasten van cliënten met dementie in het verpleeghuis ophalen, bijvoorbeeld hoe kijken ze aan tegen bewegingsvrijheid.
Na veel filosoferen en brainstormen is de focus van mijn onderzoek verschoven naar bovenstaande omschrijving. Dat betekent het opnieuw opstellen van een onderzoeksvoorstel. Ik heb er voor gekozen omdat deze keer in het Engels te doen en dat blijkt toch een grotere uitdaging te zijn dan ik aanvankelijk dacht!
Ik sta aan het begin van mijn PhD traject. Op dit moment ben ik bezig met het schrijven van het onderzoeksplan en het leggen van contacten met verschillende behandelaren, verzorgenden, mantelzorgers en ontwikkelaars om te achterhalen welke ervaringen, ideeën of aanvullingen zij hebben. Op deze manier wil ik er voor zorgen dat het onderzoek een belangrijke bijdrage levert aan en relevant is voor de zorgpraktijk. Daarnaast ben ik ook begonnen met een eerste oriëntatie in de literatuur om te kijken waar de grootste vragen liggen op het vlak van slaap en dementie.
De laatste loodjes! Het laatste hoofdstuk van mijn proefschrift vraagt nog een kritische blik en kwaliteitsslag op de conclusies en de discussie. Daarna kan het manuscript ingeleverd worden. In het eerste deel, artikel 1 tot en met 3 (deze zijn gepubliceerd) hebben we onderzocht wat de impact van sociale netwerkverandering en gezondheidsachteruitgang is op thuiswonende ouderen. In het tweede deel, artikel 4 en 5 (deze zijn ingediend) hebben we een interventie ontwikkeld voor professionals en niet-professionals om ouderen te helpen hun welzijn te verbeteren. Ik hoop dat ik het proefschrift eind 2024 mag verdedigen.
Afgelopen jaar hebben verzorgenden en verpleegkundigen werkzaam bij 25 verpleeghuislocaties in Nederland vragenlijsten ingevuld. De uitkomsten hiervan worden in drie artikelen verwerkt. In de afgelopen week is het artikel over de Includeren persoonlijke grenzen vragenlijst gepubliceerd. Het artikel over emoties kan bijna naar een wetenschappelijk tijdschrift worden gestuurd. Dit betekent dat ik ben begonnen aan het laatste artikel, dat gaat over het faciliteren van seksuele ervaringen. Het is dus nog te veel werk om het ‘de laatste loodjes’ te noemen, maar het voelt wel alsof de afrondende fase is begonnen; de uitkomsten zijn bekend en langzaamaan vormt zich een overkoepelend verhaal.
Op dit moment ben ik bezig met de dataverzameling voor mijn tweede deelstudie. Hierbij neem ik interviews af met vertegenwoordigers van alle denkbare belanghebbenden die betrokken zijn bij het inzetten van toezichthoudende domotica voor mensen met dementie in het verpleeghuis. Je kunt hierbij denken aan cliënten, mantelzorgers, zorgmedewerkers, digicoaches, kwaliteitsverpleegkundigen, managers, behandelaren, medewerkers van facilitaire dienst, ICT-medewerkers, leveranciers etc. Ik wil nagaan wat de ervaringen zijn van deze belanghebbenden en wat zij het meest belangrijk vinden bij het inzetten van toezichthoudende domotica voor mensen met dementie.
Recent heb ik mijn eerste artikel, van de scoping review, ingediend bij een journal. Ik hoop dat deze binnen enkele maanden geaccepteerd wordt.
Deelstudie 1: Literatuuronderzoek
Medio 2023 heb ik het onderzoeksvoorstel voor het totale onderzoek afgerond. Het literatuuronderzoek is in volle gang. De onderzoeksvraag van deze deelstudie is: wat is in de wetenschappelijke literatuur bekend over de ervaring van zorgprofessionals die naast hun werk ook mantelzorger zijn?
We hebben 36 artikelen geselecteerd en geanalyseerd. Op basis daarvan schrijven we het eerste artikel. Ik vind het een bijzonder leuk proces waarin al het werk van de afgelopen periode samenkomt. Naar verwachting wordt dit artikel in het voorjaar 2024 ingediend.
Klankbordgroep
Aan het onderzoek is een klankbordgroep (KBG) verbonden die vanuit de praktijk meedenkt met het onderzoek. In 2023 is de KBG twee keer online bij elkaar gekomen. De eerste keer stond in het teken van kennismaking. Tijdens de tweede bijeenkomst is van gedachten gewisseld over de eerste resultaten van het literatuuronderzoek en is gebrainstormd over de onderwerpen van het kwantitatieve onderzoek.
In oktober 2023 De Werkplaats: ‘Alcohol & roken: genot of verbod?’ plaatsgevonden over mijn onderzoek. Dit was een hele interessante dag en gaf mij weer nieuwe inspiratie voor mijn onderzoek.
Eind december 2023 heb ik de laatste dataverzameling van mijn onderzoek afgerond. De dataverzameling bestond uit een vragenlijstonderzoek onder zorgverleners. We hebben hen gevraagd naar hun attitude en gedrag rondom alcohol en roken door verpleeghuisbewoners. Ook hebben we hen gevraagd over de mate van mensgerichte zorg, de organisatiecultuur en de mate van het samen nemen van beslissingen rondom roken en alcohol. Inmiddels is de resultatenanalyse grotendeels klaar en ben ik twee artikelen aan het schrijven over deze dataverzameling, één artikel gaat over roken en één artikel gaat over alcohol.
De dataverzameling door middel van interviews met zorgprofessionals en focusgroepen met SANO-professionals heeft plaatsgevonden en is geanalyseerd. Ook zijn ruim 100 documenten over implementatie van de SANO-partners geanalyseerd. Op dit moment vindt de verslaglegging over deze onderdelen plaats. Er komt “rijk” materiaal uit de analyses naar voren over implementatiestrategieën, belemmerende en bevorderende factoren voor implementatie en de evaluatie van proces en impact van implementaties.
Hiernaast werken we ook aan literatuuronderzoek over drie onderwerpen. Het literatuuronderzoek over co-creatie is klaar en wordt nu gerapporteerd. De andere literatuuronderzoeken (over implementatiestrategieën en proces- en impactevaluatie) worden op dit moment uitgevoerd.
We werken toe naar een co-creatiebijeenkomst in de zomer van 2024 om een “Implementatie-wegwijzer” te ontwikkelen.
Op vrijdag 19 april om 10.00 uur zal Jolande van Loon haar proefschrift ‘Maintaining and enhancing the autonomy of nursing home residents with physical impairments. A qualitative multi perspective study.’ verdedigen tijdens een openbare zitting in de aula van Tilburg University. Na afloop van haar promotie organiseren wij een symposium met diverse interessante sprekers, een panelgesprek en inspiratiemarkt.
Wil je graag aanwezig zijn?
Werk je in een verpleeghuis, ben je docent in het zorgonderwijs, volg je een opleiding tot verzorgende of verpleegkundige, ben je onderzoeker, of ben je gewoon geïnteresseerd in dit onderwerp? Dan nodigen wij je van harte uit voor de promotie en het symposium, wat we samen met De Wever organiseren, ‘Eigen regie; we doen het samen’.
Ben je benieuwd naar het programma of wil je jezelf aanmelden voor de promotie en / of het symposium? Kijk dan op deze pagina.
De training om de narratieve methode ‘Het verhaal als kwaliteitsinstrument’ aan te leren is nu beschikbaar. De methode wordt in drie dagdelen aangeleerd. Werk jij in de ouderenzorg? Dan kun je jezelf aanmelden voor de training. Er zijn twee manieren om de training te volgen: incompany of via open inschrijving.
Incompany
De trainer geeft de training bij jouw organisatie. Er kunnen maximaal zes mensen deelnemen. Investering € 2.250,- (excl. reiskosten en transcriptiekosten)
Open inschrijving (aanmelden mogelijk tot 1 september)
De training vindt plaats op donderdag 28 september, 26 oktober en 16 november van 13.00 tot 17.00 uur bij Tilburg University. Investering: € 650,- (excl. transcriptiekosten)
Kijk voor meer informatie op deze pagina.
Van juni 2022 tot en met december 2022 is een implementatieproject uitgevoerd om beter te begrijpen wat nodig is om de verspreiding en implementatie van LivingMoments te bevorderen. De Academische Werkplaats Ouderen onderzocht welke behoefte er is aan een product zoals LivingMoments onder thuiswonende ouderen met dementie en hun naasten. Daarnaast keken we in hoeverre mensen met dementie bereid zijn om LivingMoments te gebruiken en te betalen voor een dergelijk product.
Uit de duo-interviews met thuiswonende mensen met dementie en hun naasten bleek dat de meningen over LivingMoments verdeeld waren. Een deel van de mensen vond het apparaat mooi en was enthousiast over de functies. Echter gaf de meerderheid aan dat men geen of weinig toegevoegde waarde zag van LivingMoments. De meeste geïnterviewden zouden het apparaat in de huidige vorm niet aanschaffen. Bij eventuele vervolgstappen is het belangrijk nauw te blijven samenwerken met mensen met dementie en hun naasten zodat LivingMoments aansluiting vindt bij hun wensen en behoeften.
De dataverzameling van het eerste vragenlijstonderzoek is afgerond. 260 verzorgenden en verpleegkundigen verspreid over vijf partnerorganisaties (Azora, Brabantzorg, De Wever, Mijzo en Thebe) hebben anoniem een vragenlijst ingevuld. Vragen gaan over het includeren van je eigen grenzen, het faciliteren van seksuele behoeften en de emoties die bewoners met veel behoefte aan seksueel of intiem contact bij jou oproepen.
De resultaten worden nu geanalyseerd. Deelnemende organisaties ontvangen een terugkoppeling en de resultaten worden verwerkt in een wetenschappelijk artikel.
De kalender eigen regie is verspreid in de ouderenzorg! Zorgprofessionals en ouderen ontwikkelden de kalender samen met ons. De dagelijkse dilemma’s, reflectievragen en opdrachten zijn gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek en moeten het gesprek op gang brengen in zorgteams en met cliënten. Diverse ouderenzorgorganisaties zetten de kalender ook in tijdens dilemmabesprekingen, trainingen en workshops.
We zijn trots dat de kalender zo goed zijn weg heeft gevonden naar de ouderenzorg en het onderwijs. We hebben inmiddels bijna 2000 kalenders verspreid. Wil jij ook een kalender hebben? Klik dan op deze link.
Op dit moment werk ik aan het opzetten van mijn laatste deelstudie. Daarin hoop ik met een vragenlijstonderzoek in kaart te brengen in welke mate er samen met de bewoner beslissingen worden genomen over het roken en alcohol drinken door deze bewoner en welke factoren hierbij een rol spelen. Daarnaast is mijn derde artikel geaccepteerd en hoop ik dat deze binnenkort gepubliceerd wordt.
Hiernaast staat mijn onderzoek op 3 oktober centraal staan tijdens De Werkplaats: ‘Alcohol & roken, genot of verbod?’ Wil je hier meer over weten? Klik dan op deze link.
Een onderzoeksvoorstel is geschreven waarin het doel en het plan van aanpak van het implementatieonderzoek wordt beschreven. Er worden deelnemers geworven voor deelname aan de interviews/focusgroepen. Daarnaast worden ontwikkelde documenten, werkwijzen, instrumenten en andere producten die implementatiestrategieën beschrijven opgevraagd ten behoeve van de document-analyse. Documenten aan te leveren die implementatie strategieën beschrijven. Deze documenten kunnen verslagen, werkwijzen, instrumenten en/of andere producten zijn die je hebt ontwikkeld.
Op dit moment wordt de opzet van het onderzoek geschreven. Daarin wordt beschreven wat er allemaal wel / niet bekend is over mantelzorgende zorgmedewerkers, welke onderzoeksvraag door het onderzoek wordt beantwoord en welke stappen het onderzoek heeft. Ook wordt een klankbordgroep samengesteld die (vanuit de praktijk) mee gaat kijken naar het onderzoek.
Ben je benieuwd hoe je met verhalen kunt werken aan kwaliteitsverbetering? Kom op 6 april 2023 naar de lancering van Het verhaal als kwaliteitsinstrument. Tijdens de lancering vertellen onderzoekers, zorgprofessionals en ouderen over Het verhaal als kwaliteitsinstrument. Zo krijg je antwoord op de vragen:
Meer informatie of inschrijven? Klik op deze link.
Op basis van het wetenschappelijk onderzoek naar de invloed van de sluiting van verpleeghuizen op bewoners, hun naasten en vrijwilligers van Suzie Noten hebben wij de Praatplaat ontwikkeld. De Praatplaat is een middel om samen in gesprek te gaan, persoonlijke ervaringen te delen, te bespreken wat goed ging en wat beter kan, en wat wensen en behoeften zijn in toekomstige, soortgelijke situaties.
Wie kan er met de Praatplaat aan de slag?
De Praatplaat is voor iedereen in het verpleeghuis die wil terugblikken op en leren van de coronapandemie, dus of je er nu woont, werkt (of gaat werken) of mantelzorg verleent.
Benieuwd naar deze praktijkvertaling? Bekijk alles over de Praatplaat hier!
In het onderzoek van Irene werden twee bestaande instrumenten, ‘Het verhaal als kwaliteitsinstrument’ en het ‘GRZ-evaluatie-instrument’ omgezet naar lesmateriaal voor zowel het onderwijs als de praktijk. Dit werd gedaan door twee co-creatiegroepen, met professionals uit het onderwijs (mbo en hbo) en de ouderenzorg.
Afgelopen vrijdag vond een creatieve sessie plaats om de samenwerking binnen die co-creatiegroepen te evalueren. Wat heeft de samenwerking bevorderd en wat heeft het belemmerd? Irene zal op basis van deze evaluatie aanbevelingen schrijven.
Dit is een werkwijze voor thuiszorgmedewerkers, samengevat in een mooi boekje. De werkwijze is bedoeld om ouderen te helpen die in een dip zitten. Samen met een oudere ga je op zoek naar datgene wat het leven de moeite waard maakt. Stap voor stap help je een oudere om zelf uit die dip te komen.
De tool wordt de komende tijd in de praktijk getest door thuiszorgmedewerkers. Naar aanleiding van de feedback en ervaringen wordt de tool verder doorontwikkeld.
Op 29 november vond het online kenniscafe van SVRZ plaats. Eigen regie in het verpleeghuis was het thema dat gedurende deze online bijeenkomst centraal stond.
Jolande van Loon werd tijdens dit kenniscafe geinterviewd. Ben jij benieuwd naar deze bijeenkomst? Kijk deze hier eenvoudig terug.
In een snel veranderende zorgomgeving is het belangrijk te blijven leren. Daarom onderzochten we wat er bekend is in bestaand wetenschappelijk onderzoek over hoe mbo-opgeleide zorgverleners in de verpleeghuiszorg leren en wat hen hierbij bevordert of belemmert. Lees in deze scoping review onze bevindingen: How do practically trained (student) caregivers in nursing homes learn? A scoping review.
Op basis van de scoping review hierboven heeft er een interview plaatsgevonden met ZonMw. Hierin lees je hoe de verpleeghuiszorg beter kan inspelen op leerbehoeften van mbo-medewerkers en meer! Bekijk het interview hier.
Bekijk hier de poster van de scoping review die Irene presenteerde op de geriatriedagen.
Vandaag is er een Nederlandstalig artikel gepubliceerd in het Tijdschrift voor Ouderengeneeskunde over ‘Het verhaal als kwaliteitsinstrument’. Dit kwaliteitsinstrument is door de Academische werkplaats ouderen ontwikkeld om de kwaliteit van zorg verhalend in beeld te brengen en te werken aan kwaliteitsverbetering. Ouderen vertellen op een natuurlijke en ongestructureerde manier over wat zij belangrijk vinden. In dit artikel staan de belangrijkste principes beschreven van ‘Het verhaal als kwaliteitsinstrument’. Vervolgens wordt een inkijkje gegeven in de aanpak naar kwaliteitsverbetering. ‘Het verhaal als kwaliteitsinstrument’ is vernieuwend doordat zorgmedewerkers zelf verhalen van ouderen verzamelen en inzetten voor kwaliteitsverbetering. Het artikel zelf is hier te downloaden.
De interviews en groepsgesprekken met bewoners, naasten en vrijwilligers zijn afgerond. Samen met vertegenwoordigers van de werkvloer, beleid en onderwijs werken we aan de vertaling van de resultaten naar de praktijk.
We zijn gestart met de veldtest van het LivingMoments apparaat! We zoeken nog thuiswonende mensen met milde dementie die willen deelnemen.
Het LivingMoments apparaat is een communicatieapparaat die het contact tussen thuiswonende mensen met dementie en hun dierbaren tastbaarder maakt. Naasten kunnen berichten (dit kunnen foto’s, video’s en/of spraakberichten zijn) sturen via een simpele mobiele app, waarna de persoon met dementie (en partner) een gedrukte ansichtkaart ontvangt, en deze vervolgens kan activeren in het apparaat om de levendige inhoud te bekijken. Bekijk hier een filmpje.
Het analyse-instrument blijkt hele praktische handvaten te geven om het toegangsproces te analyseren en vanuit die analyse tot een concreet plan van aanpak te komen.
Dat is vooral omdat verschillende perspectieven (visie, processen, medewerkerperspectief en vooral ook het klantperspectief) het proces van begin tot eind in kaart wordt gebracht en per processtap én over het geheel zicht wordt gekregen over waar klanten tevreden over zijn, waar medewerkers trots op zijn, maar ook waar aangrijpingspunten zitten voor verbetering.
Op basis van focusgroepen en interviews hebben we veel geleerd over de sociale netwerkveranderingen die thuiswonende ouderen het meest bezig houden. We weten nu beter wat zij meemaken, hoe dat voor hen is en hoe verschillend zij daar in zijn. Dit levert 3 artikelen op in wetenschappelijke tijdschriften.
Met de opgedane kennis gaan we in de periode januari – juni 2021 een instrument ontwikkelen voor thuiszorgmedewerkers. Dit doen we in co-creatie met mensen uit de praktijk: thuiszorgmedewerkers, -teams, -managers en zorginkopers. Het totale onderzoek wordt afgesloten met een kwantitatieve studie waarin we proberen om de kennis die we gevonden hebben te toetsen in een grote dataset.
Alle wetenschappelijke artikelen op dit thema zijn geselecteerd, uitvoerig gelezen en geanalyseerd. De bevindingen worden opgeschreven.
De twee lesprogramma’s zijn in een periode van 16 maanden ontwikkeld. Het resultaat zijn twee toolboxen die gebruikt kunnen worden door mbo- /hbo-docenten en lecturer practitioners. Tijdens de ontwikkeling zijn interviews gehouden met de betrokken docenten en zorgprofessionals over het ontwikkelproces. Deze interviews worden momenteel geanalyseerd en de bevindingen opgeschreven.
Het Delphi-onderzoek is uitgevoerd en op basis hiervan is een Zelfscan Mensgerichte Ouderenzorg ontwikkeld. Deze zelfscan maakt onderdeel uit van de lesprogramma’s zodat studenten en zorgprofessionals kunnen leren en verbeteren. De resultaten van dit onderzoek worden momenteel opgeschreven.
In 2021 worden de lesprogramma’s uitgetest. Aan dit onderzoek doen verschillende mbo- en hbo-onderwijsorganisaties mee. Ook doen een aantal ZorgInnovatieCentra (ZIC’s) binnen verpleeghuizen mee aan dit onderzoek.
De onderzoeken die er zijn gedaan naar de invloed van licht op gezondheid van mensen met dementie in het verpleeghuis zijn erg divers en daardoor lastig met elkaar te vergelijken.
Slechts weinig studies keken tot op heden of verlichting in verpleeghuizen voldoende is voor het uitvoeren van alledaagse activiteiten en voor goed zicht van de bewoners. Goede lichtomstandigheden in verpleeghuizen lijken positieve gevolgen te hebben voor het verminderen van depressieve symptomen en agitatie bij bewoners. Het is daarom belangrijk dat verpleeghuizen en personeel zich bewust zijn van de invloed van licht op hun bewoners.
Als medewerkers meer kennis hebben over (het leven van) bewoners en hen op een respectvolle manier benaderen draagt dit bij aan autonomie van bewoners.
Bewoners lijken ook meer autonomie te ervaren als medewerkers hen uitnodigen om mee te helpen bij alledaagse activiteiten (bijvoorbeeld eten klaarmaken) en wanneer medewerkers alledaagse gesprekken met hen voeren. Het verlenen van mantelzorg wordt gestimuleerd als medewerkers laten merken dat betrokkenheid van naasten belangrijk is, maar ook als zij zorgen dat naasten gemakkelijk toegang hebben tot het verpleeghuis en het contact met naasten stimuleren.
Het promotieonderzoek is in september 2018 afgerond. Hierna is het praktijkvertalingsproject gestart. Tijdens het praktijkvertalingsproject kijken we hoe we de resultaten uit het wetenschappelijke onderzoek kunnen implementeren in de praktijk.
Onderdeel van deze praktijkvertaling was de Inspiratiedag ‘Seksualiteit in het verpleeghuis: hoezo n.v.t.?’ die in oktober 2019 plaatsvond. Tijdens deze dag gingen (toekomstig) zorgprofessionals in groepen een idee uitwerken hoe we de resultaten uit het onderzoek van Tineke aandacht kunnen geven in de praktijk. Een aantal ideeën is samen met de (toekomstig) zorgprofessionals uitgewerkt en deze kun je nu bestellen (kijk hiervoor bij ‘Aan de slag!’).
De flyer met verhalenbundel helpt om dit thema bespreekbaar te maken bij een cliënt en haar/zijn partner.
Het spel Inteam helpt zorgprofessionals om het thema onderling te bespreken, er kennis over op te doen en ervaringen te delen.
Hiernaast is er ook vervolgonderzoek gestart waarbij de focus meer op de zorgmedewerker wordt gelegd. Dit wordt uitgevoerd door Karien Waterschoot.
In de literatuur vonden we bevorderende en belemmerende factoren voor eigen regie. Deze zijn te ordenen in wat ouderen zelf als kenmerken hebben, hoe de medewerkers zijn toegerust op het ondersteunen van eigen regie en hoe zij dat inzetten in hun contacten met ouderen. Ook de omgeving van de zorg heeft invloed op eigen regie.
Vervolgens zijn we in de praktijk gaan kijken of we deze bevorderende en belemmerende factoren ook zien op de afdeling.
Ben jij benieuwd of de GRZ op jouw afdeling nóg beter kan, maar weet je niet hoe je dit kunt aanpakken? Maak dan gebruik van het GRZ-evaluatie-instrument. Dit is een handig instrument waarmee je, samen met jouw team, de GRZ kunt evalueren en verbeteren.
Voordelen volgens de gebruikers:
De eerste interviews met bewoners en naasten zijn gestart.
Resultaten van de interviews worden in maart 2021 verwacht. De eerste inzichten uit de interviews met bewoners en naasten worden vanaf januari gedeeld.
Begin 2021 start de ontwikkeling van de aanpak naar kwaliteitsverbetering. Verschillende zorgorganisaties hebben aangegeven hieraan te willen meewerken.
Eerst zal een ontwikkelgroep in vijf bijeenkomsten de nieuwe aanpak ontwerpen. Deze ontwikkelgroep bestaat uit zorgmedewerkers, kwaliteitsmedewerkers, cliënten en managers. Vervolgens wordt de aanpak uitgevoerd en geëvalueerd bij vier zorgorganisaties nadat enkele zorgmedewerkers verhalen van cliënten hebben opgehaald. De aanpak resulteert in verbeterpunten op locatie- en organisatieniveau.
De dataverzameling bij bewoners is afgerond. Bij twee verpleeghuisorganisaties zijn 16 bewoners geïnterviewd die op de psychogeriatrische en somatische afdelingen wonen. De resultaten hiervan worden nu gecodeerd en geanalyseerd en daaruit volgt een wetenschappelijk artikel.
Er wordt data verzameld van vier casusbeschrijvingen. Dit zijn vier van de 16 geïnterviewde bewoners. Hierbij interviewen we ook hun omgeving. Na de dataverzameling wordt de data gecodeerd en geanalyseerd. Ook hieruit volgt een wetenschappelijk artikel.
